Օշոյ առակնԵրը

Черепаха и скорпион

Однажды скорпион попросил черепаху перевезти его через реку. Черепаха отказывалась, но скорпион упросил ее.

— Ну, хорошо, — согласилась черепаха, — только дай слово, что ты меня не ужалишь.

Скорпион дал слово. Тогда черепаха, посадила его на спину и поплыла через реку. Скорпион сидел смирно всю дорогу, но у самого берега больно-пребольно ужалил черепаху.

— Как тебе не стыдно, скорпион? Ведь ты же дал слово! — закричала черепаха.

— Ну и что? — хладнокровно спросил черепаху скорпион. — Скажи, почему ты, зная мой нрав, согласилась везти меня через реку?

— Я всегда стремлюсь помочь каждому, такова уж моя природа, — ответила черепаха.

— Друг мой, — ответил ей скорпион, — твоя природа — помогать всем, а моя — всех жалить. Так что же, свою природу ты превратишь теперь в великую добродетель, а мою назовешь подлостью?

Կրիան և կարիճը

Մի անգամ կարիճը խնդրեց կրիային իրեն տանել գետի վրայով: Կրիան հրաժարվեց, բայց կարիճը հորդորեց նրան:

-Դե, լավ,-համաձայնեց կրիան,- միայն խոսք տուր, որ դու ինձ չես խայթի: Կարիճը խոսք տվեց, այդ ժամանակ կրիան նրան դրեց մեջքի վրա և լողացին գետի վրայով: Կարիճը ամբողջ ճանապարհին զգաստ նստել էր, բայց ափի մոտ ցավոտ խայթեց կրիային:

-Ինչպե՞ս չես ամաչում, կարի՛ճ, ի վերջո դու խոսք էիր տվել,-գոռաց կրիան:

-Հետո ի՞նչ,-սառնասրտորեն հարցրեց կարիճը կրիային, ասա՛ ինչու՞  դու իմանալով իմ բնավորությունը՝ համաձայնեցիր ինձ տանել գետի վրայով:

-Ես միշտ ձգտում եմ օգնել յուրաքանչյուրին, այդպիսին է իմ բնույթը,-պատասխանեց կրիան:

-Իմ ընկեր,-պատասխանեց նրան կարիճը,- քո բնույթն է օգնել բոլորին, իսկ իմը՝ ցավեցնել: Այնպես որ, քո բնավորությամբ դու ձեռք կբերես մեծ առաքինություն, իսկ իմով՝ հիմարությու՞ն:

ԿաթնամթԵրքի արտադրություն

Կաթնաթթվային բակտԵրյանԵր

Քանի որ, կաթնաթթվային բակտԵրյան Եր բազմանում Են տաք միջավայրում և սնվում Են լատկոզա վԵրմԵտով:Վորպիզի դրանու հմոզվԵնք կատար էնք փորդ գոլից միքիչ տաք կաթ դրա մԵջ ավԵլացնԵլույ էնք

Երկու գդալ մածուն և փաթաթԵլու էնք տաք ծածկոցով որպիզի կաթաթթվային բակտԵրյան (մածունի մԵջ է) սնվում է լատկոզա ֆԵրմԵտով (կաթի մԵջ է): չորժ-հինգ ժամ հԵտո բացում էնք տԵսնումԵնք որ բակտԵրյան Երը բազմանում Են

урок3

Здравствуйте! Меня зовут Маша. Мне восемь лет. Я учусь в школе, в третьем  классе. У меня большая семья. У меня есть дедушка, бабушка, папа, мама, брат и сестра. Моего папу зовут Арташес,  а маму-Лена. У моего папы тёмные волосы и голубые  глаза. У моей мамы длинные волосы и зелёные глаза. Мой папа врач, он работает в больнице.Моя мама учительница, она работает в школе.   Моему брату пять лет, а сестре- три года.  Я очень люблю свою семью!

Բարև Ձեզ! Իմ անունը Մաշա է։ Ես ութ տարեկան եմ։ Ես դպրոցական եմ, երրորդ դասարան։ Ես մեծ ընտանիք ունեմ։ Ես ունեմ պապիկ, տատիկ, հայր, մայր, եղբայր և քույր։ Հորս անունը Արտաշես է, իսկ մայրիկիս անունը՝ Լենա։ Հայրս ունի մուգ մազեր և կապույտ աչքեր։ Մայրս երկար մազեր ու կանաչ աչքեր ունի։ Հայրս բժիշկ է, նա աշխատում է հիվանդանոցում, մայրս ուսուցչուհի է, նա աշխատում է դպրոցում։ Եղբայրս հինգ տարեկան է, քույրս՝ երեք տարեկան։ Ես շատ եմ սիրում իմ ընտանիքը:

Вопросы:

  1. Как зовут девочку? Маша
  2. В каком классе учится девочка? 3
  3. Расскажи о своей семье?
  4. У тебя есть брат или сестра? брат
  5. Как зовут твою  маму? Лена
  6. Как зовут твоего папу?

Գործնական քերականություն

Ժամանակակից հայերենում գոյականն ունի երկու առում՝ որոշյալ ու անորոշ։

Որոշյալ առումով դրված գոյականները ցույց են տալիս խոսողին ու խոսակցին հայտնի առարկաներ։ Անորոշ առումով դրվում են այն գոյականները, որոնց անվանած առարկաները հայտնի չեն խոսողին։ Որոշյալի կարգը ժամանակակից հայերենում արտահայտվում է Ն կամ Ը հոդերի միջոցով, որոնց հակադրվում են 0 կամ մի ձևերը, որոնք արտահայտում են անորոշի կարգը։

Ժամանակակից հայերենում Ն կամ Ը որոշիչ հոդ են ստանում միայն ուղղական ու տրական հոլովաձևերը, ընդ որում` Ն հոդ ստանում են ձայնավորով վերջացող բառերը, Ը հոդ՝ բաղաձայնով վերջացողները։ Կապակցված խոսքում բաղաձայնով վերջացող բառերի Ը  որոշիչ հոդը կարող է փոխարինվել Ն հոդով, եթե բառին հաջորդում է ձայնավորով սկսվող բառ։

  1. Ուշադրությո´ւն դարձրու ընդգծված գոյականների ձևերին և իմաստներին, գտի´ր տարբերությունները:

Ա. Դերձակը հագուստ էր կարում: Բ. Դերձակը հագուստն էր կարում:

Ա. Փողոցում գիրք  էր վաճառվում: Բ.  Փողոցում գիրքը  վաճառվում էր:

Ա.Ծովային մի թռչուն երկար ժամանակ լողում ու սուզվում էր:

Բ.  Ծովային  թռչունը երկար ժամանակ լողում ու սուզվում էր:

Ա. Անտառում մի որսորդի հանդիպեց: Բ. Անտառում որսորդին հանդիպեց:

Ա. Այստեղ հավանաբար արջ է պառկած եղել: Բ. Հավանաբար արջն այստեղ է պառկած եղել:

2.Ուշադրությո՛ւն դարձրու ընդգծված գոյականներին և հա’րց տուր դրանց։

Ա. Անտառի  թավուտում ծուղակ է դրված: Բ. Ծուղակն անտառի  թավուտում է դրված:

Ա. Վագրի համար փորված  փոսի մեջ փիղ է ընկել: Բ. Փիղն  ընկել է վագրի համար փորված  փոսի մեջ:

Ա. Ինչ-որ որսագողեր ծառերի մեջ ցանց են կապել՝ զեբրեր որսալու համար: Բ.Որսագողերը ծառերի մեջ ցանց են կապել՝ զեբրերին որսալու համար:

Ա. Նա ուսապարկից մի տուփ  հանեց: Բ. Նա ուսապարկից հանեց տուփը:

3. Տրված արտահայտություններից յուրաքանչյուրով երկու նախադասություն կազմի՛ր` դրանք գործածելով.
ա) ուղիղ իմաստով,
բ) որպես դարձվածք:
Ձեռքով անել, աչքը մտնել, ձեռք մեկնել, (ինչ-որ բանի) տակ մտնել:

Դաս 15.

Դաս 15.

Կրկնենք անցածը

Առաջադրանքներ(դասարանում)

1) Գտե՛ք ամենափոքր հնգանիշ թվի և ամենամեծ եռանիշ թվի տարբերությունը։

1000000000:1000000=1000

2) Քանի՞ անգամ է միլիարդների դասի ամենափոքր կարգի

միավորը մեծ միլիոնների դասի ամենափոքր կարգի միավորից։

Իսկ քանի՞ անգամ է միլիոնների դասի ամենամեծ կարգի

միավորը մեծ հազարների դասի ամենամեծ կարգի միավորից։

900000000:9000=100000

3) 50 թիվը նախ մեծացրել են 25 %-ով, ապա ստացված թիվը փոքրացրելեն 20 %-ով։ Ինչպիսի՞ թիվ է ստացվել` 50-ից մե՞ծ, թե՞ փոքր։

50:4=12,5

50+12,5=62,5

62,5:5=50

4) AB հատվածի երկարությունը 14 սմ է։ Նրա վրա նշված է այնպիսի

M կետ, որ AM = 9 սմ, և այնպիսի K կետ, որ BK  = 3 սմ։ Գտե՛ք MK հատվածի երկարությունը։

14-9=5

5-3=2

Լրացուցիչ(տանը)

5) Քանի՞ անգամ է յուրաքանչյուր հաջորդ դասի ամենամեծ կարգի

միավորը մեծ նախորդ դասի ամենափոքր կարգի միավորից։

6) Լուծե՛ք հավասարումը.

ա) (x + 324) + 18 = 555,           դ) (x – 90) – 617 = 1000,

բ) (x + 10) – 56 = 344,              ե) 136 + (x – 26) = 839,

գ) (x – 83) + 215 = 940,            զ) 405 + (x + 394) = 2505։

7) Գրե՛ք երկու կանոնավոր և երեք անկանոն կոտորակներ, որոնցից

յուրաքանչյուրի համարիչի և հայտարարի գումարը հավասար է 18‐ի։

8) Հետևյալ թվերը դասավորե՛ք աճման կարգով.

20-ի 7 %-ը, 15-ի 8 %-ը, 90-ի 3 %-ը, 100-ի 5 %-ը։

Вставьте вместо точек нужное местоимение.Модель: Это … книга. – Это моя книга.А) мой, моя, моё

Это мой ручка. Это моя карандаш. Это моя стол. Это моё упражнение.

Это моя мама. Это моё окно. Это моя класс. Это моё комната. Это моё окно.

Это моя дом. Это моя бабушка. 3. Это моя слово. Это моя учебник.

Это моя подруга. 6. Это письмо. Это моя журнал. Это … семья

Դաս 14.

Դաս 14.

9. Տասնորդական կոտորակների կլորացումը

Տեսական նյութ

Առօրյա հաշվարկումներում շատ հաճախ կատարում են թվերի կլորացում, այսինքն՝ նրանց փոխարինում ուրիշ, նրանցից ոչ շատ տարբերվող թվերով, որոնց փոքր կարգերում զրոներ են։

Օրինակ՝ ենթադրենք, թե պետք է ցանկապատել ուղղանկյունաձև

հողամասը, որի պարագիծը 628,816 մ է։ Իհարկե, անհրաժեշտ շինանյութի քանակությունը հաշվարկելիս սանտիմետրերն ու միլիմետրերը հաշվի չեն առնվում։ Եվ այդ պատճառով տվյալ թիվը կլորացնում են՝ նրա վերջին երկու կարգերում գրված թվերը փոխարինելով 0‐ներով և համարելով, որ այն մոտավորապես հավասար է 628,8‐ի։ Դա գրի է առնվում այսպես.

                      628,816 ≈ 628,8 ։

628,816  ≈ 629

4,62m ≈ 4,6m

Այստեղ տրված թիվը փոխարինված է ավելի փոքրով. մոտավոր թիվը` 628,8-ը, 628,816-ից փոքր է (պակաս է) 0,016-ով։ Ասում են, որ այս դեպքում կատարված է պակասորդով կլորացում մինչև տասնորդականների կարգը։

Մինչև տվյալ կարգը պակասորդով կլորացման ժամանակ բոլոր

թվանշանները, որոնք թվի գրառման մեջ գրված են տվյալ կարգից

աջ, փոխարինվում են 0-ներով։

Նույն 628,816 թիվը կարելի է կլորացնել նաև հավելուրդով՝ համարելով, որ 628,816 ≈ 628,9։ Այս դեպքում մոտավոր թիվը տրվածից

մեծ է 0,084-ով։

Մինչև տվյալ կարգը հավելուրդով կլորացման ժամանակ բոլոր թվանշանները, որոնք թվի գրառման մեջ գրված են տվյալ կարգից

աջ, փոխարինվում են 0-ներով, իսկ տվյալ կարգի թվին 1 է գումարվում։

Որպեսզի մինչև տվյալ կարգը թվի կլորացումը կատարվի նվազագույն սխալով, պետք է վարվել հետևյալ կերպ.

ա) եթե թվի գրառման մեջ տվյալ կարգից աջ գրված է 0, 1, 2, 3,

4 թվանշաններից մեկը, ապա պետք է կատարել պակասորդով

կլորացում.

բ) եթե թվի գրառման մեջ տվյալ կարգից աջ գրված է 5, 6, 7, 8,

9 թվանշաններից մեկը, ապա պետք է կատարել հավելուրդով

կլորացում։

Առաջադրանքներ(դասարանում)

1) Թիվը պակասորդով կլորացրե՛ք մինչև տասնորդականները.

ա) 0,9382 ≈ 0,9        դ) 1,0625 ≈ 1,,6           է) 200,18  ≈ 200,1,

բ) 28,2897 ≈ 28,2,       ե) 80,0388 ≈ 80,         ը) 567,9111 ≈ 567,

գ) 100,5621 =, 100,6     զ) 6,0999= ,6,1           թ) 0,0008= ,0,

2) Ասե՛ք, թե մինչև որ կարգն է կլորացված թիվը.

ա) 93,6527 ≈ 93,65 ,100    գ) 0,563891 ≈ 0,564 ,1000       ե) 0,7014 ≈ 1 ,

բ) 734,82 ≈ 735 ,100           դ) 0,563891 ≈ 0,6 , 10         զ) 0,102 ≈ 0 10

3) Հաշվե՛ք և պատասխանը կլորացրե՛ք մինչև հարյուրերորդականները.

ա) 0,377 + 3,409 – 2,1006,

    գ) 4,5 + 0,3796 + 1,225,

բ) 12,4589 – 6,27 + 1,395,      դ) 0,1 – 0,01 – 0,001:

Լրացուցիչ(տանը)

4) Թիվը հավելուրդով կլորացրե՛ք մինչև հարյուրերորդականները.

ա) 7,8932 ≈7,89       դ) 0,9999 =,0,99           է) 2,3845= ,2,8

բ) 85,0639 =,85, 69     ե) 65,6788 ,65,88         ը) 18,0936 ,18,9

գ) 0,1111 ,        զ) 721,8957 ,   =721,897     թ) 55,6009 =55,69

5) Գրե՛ք այն բոլոր թվանշանները, որոնք աստղանիշի փոխարեն

գրելու դեպքում կլորացումը ճիշտ կատարված կլինի.

ա) 2,664 ≈ 2,66 , գ) 18,6 ≈ 18,56 , ե) 7,5 ≈ 7,51 ,

բ) 0,3∗ ≈ 0,3 , դ) 25,03∗ ≈ 25,04 , զ) 800,00∗ ≈ 800 ։

6) Կլորացրե՛ք մինչև հարյուրերորդականները և համեմատե՛ք

թվերը.

ա) 0,136 և 0,144,                    դ) 12,129 և 12,131,

բ) 2,254 և 2,256,                     ե) 7,9951 և 8,0049,

գ) 3,769154 և 3,767002,          զ) 0,009 և 0,001:

7) Ուղղանկյունանիստի երկարությունը, լայնությունը և բարձրությունը

համապատասխանաբար 12,4 դմ, 5,08 դմ և 3,6 դմ են։ Գտե՛ք ուղղանկյունանիստի ծավալը և պատասխանը կլորացրե՛ք մինչև հարյուրերորդականները։