Իրավունք 11

Խոսքի ազատություն

Խոսքի ազատությունը մարդու հիմնական իրավունքներից է։ Այն նշանակում է, որ յուրաքանչյուր մարդ իրավունք ունի ազատ արտահայտելու իր կարծիքը, մտքերը և տեսակետները՝ առանց անհիմն արգելքների կամ ճնշումների։

Հայաստանի Հանրապետության Սահմանադրությամբ երաշխավորվում է կարծիքի ազատ արտահայտման իրավունքը։ Մարդը կարող է իր կարծիքը հայտնել խոսքի, գրավոր ձևով, համացանցում կամ այլ միջոցներով։

Սակայն խոսքի ազատությունը չի նշանակում, որ մարդը կարող է անել ամեն ինչ առանց սահմանափակումների։ Օրենքով կարող են սահմանվել որոշ սահմանափակումներ, օրինակ՝ ուրիշների իրավունքները և պատիվը պաշտպանելու համար։

Խոսքի ազատությունը կարևոր է ժողովրդավարական հասարակության համար, քանի որ մարդիկ կարողանում են ազատ քննարկել տարբեր հարցեր, հայտնել իրենց տեսակետները և քննադատել պետական կամ հասարակական երևույթները։

Իրավունք 11

Հայաստանի Հանրապետության Սահմանադրությունը

Հայաստանի Հանրապետության Սահմանադրությունը երկրի հիմնական օրենքն է։ Այն ընդունվել է 1995 թվականի հուլիսի 5-ին։ Սահմանադրությունը սահմանում է, թե ինչպես է կառավարվում Հայաստանը, ինչ իրավունքներ և պարտականություններ ունեն քաղաքացիները, ինչպես են գործում պետական մարմինները։

Սահմանադրության համաձայն՝ Հայաստանը ինքնիշխան, ժողովրդավարական, սոցիալական և իրավական պետություն է։ Հայաստանի իշխանությունը պատկանում է ժողովրդին, որն այն իրականացնում է ընտրությունների, հանրաքվեների և պետական մարմինների միջոցով։

Սահմանադրությամբ պաշտպանվում են մարդու հիմնական իրավունքներն ու ազատությունները։ Դրանցից են կյանքի իրավունքը, ազատության և անձնական անվտանգության իրավունքը, կրթության իրավունքը, աշխատանքի իրավունքը, խոսքի ազատությունը և օրենքի առաջ հավասարությունը։

Սահմանադրությունը նաև սահմանում է պետական իշխանության հիմնական մարմինների՝ Ազգային ժողովի, Կառավարության և դատարանների գործունեության սկզբունքները։ Այն կարևոր դեր ունի երկրի օրենսդրության և պետական կառավարման համար։

Հայաստանի Սահմանադրությունը ժամանակի ընթացքում փոփոխվել է։ Ամենակարևոր փոփոխություններից մեկը տեղի է ունեցել 2015 թվականին, երբ հանրաքվեով ընդունվեցին սահմանադրական փոփոխություններ, և կառավարման համակարգը անցում կատարեց խորհրդարանական կառավարման ձևի։

Այսպիսով, Սահմանադրությունը Հայաստանի Հանրապետության հիմքն է։ Այն պաշտպանում է քաղաքացիների իրավունքները, սահմանում է պետության կառուցվածքը և կարգավորում պետական իշխանության գործունեությունը։