English 9

must be the number one student in every subject except P.E. and Drama
have to play the piano or violin only and mustn’t play any other instrument.
need to show respect for them.
are not allowed to play computer games or watch TV.

Helicopter parents

must call them regularly when they are not at home.

can’t do anything dangerous.

need to find their own strengths and weaknesses.

aren’t allowed to discuss their problems and worries with them.

Hipster parents

can call them by their first names instead of ‘Mum’ and ‘Dad’.

are allowed to do more or less whatever they want.

don’t have to be top of the class.

don’t have to follow many rules – they can usually make their own decisions.

English 9

Entrepreneurs are people who can turn dreams into reality. They enjoy being in situations that challenge them. They are the kind of people who take risks and they don’t follow the crowd. They want to create things that inspire other people. At school, they often have problems which teach them important life skills. There are many successful entrepreneurs who start life with little money or education. There are plenty of colleges where you can learn business skills, but there is one essential quality that they can’t teach you in college: passion!

Русский язык 9

Прочитайте. Укажите, сколько простых предло жений входит в данное предложение.

Солнце еще не вставало, но уже проснулся лес, роса покрыла травы, и первые жаворонки запели высоко в небе.

ЗАРУБИ НА НОСУ !

Сложными называются предложения, состоя-

щие из двух или нескольких простых, объединенных

в одно целое по смыслу и соединенных как при помощи союзов, так и без них. Между простыми предложениями, входящими в сложное, ставятся разные знаки препинания: запятая, тире, двоеточие

и т.д.

Упражнение 1. Соедините данные простые предложения в сложные при помощи союзов или без них.

1. Солнышко взошло. Прохлада все еще держалась. 2. Но вот

опять хлынули играющие лучи. Величаво поднялось могучее светило. 3. Тучи закрыли небо. Пошел дождь. 4. Стало совсем прохладно. Мы пошли домой. 5. Прошло около часа. Огонь погас. Мы не расходились. 6. Сверкала молния. Гром гремел. Шел сильный дождь.

1.Утро началось с восхода солнца, и хотя утренняя прохлада еще ощущалась, было тепло.

2.Лучи солнца заполнили пространство, и светило поднялось на небо.

3.Неожиданно небо заволокли тучи, и пошел дождь.

4.Снижение температуры заставило нас вернуться домой.

5.Через час огонь в камине погас, и мы остались вместе.

6.На улице сверкала молния, гремел гром, и дождь усилился.

Ֆիզիկա 9

Կազմենք շղթա՝ հոսանքի աղբյուրին հերթականորեն միացնելով հաղորդիչներ, որոնք միմյանցից տարբերվում են երկարությամբ, հաստությամբ կամ նյութի տեսակով: Հաղորդիչներով անցնող հոսանքի ուժը չափենք ամպերաչափի օգնությամբ:

Փորձը ցույց է տալիս, որ միևնույն հոսանքի աղբյուրի, այսինքն նույն լարման դեպքում տարբեր հաղորդիչներով անցնող հոսանքի ուժը տարբեր է: Այսինքն նրանք տարբեր կերպ են հակազդում իրենց միջով անցնող հոսանքակիր մասնիկներին:

Էլեկտրական հոսանքի նկատմամբ հաղորդչի հակազդեցությունը բնութագրող ֆիզիկական մեծությունը կոչվում է հաղորդչի էլեկտրական դիմադրություն և նշանակվում R տառով:

Փորձը ցույց է տալիս, որ գլանաձև հաղորդչի դիմադրությունը տվյալ ջերմաստիճանում կախված է նրա L երկարությանից, S լայնական հատույթի մակերեսից և նյութի տեսակից: Ընդ որում, հաղորդչի դիմադրությունը նրա L երկարությունից կախված է ուղիղ համեմատականորեն, իսկ S լայնական հատույթի մակերեսից՝ հակադարձ համեմատականորեն: R=ρl/S

Էլկտրական շղթայով հոսանքի անցումը բնութագրում են երեք մեծություններ. I՝ հոսանքի ուժը,U՝ լարումը,R՝ դիմադրությունը: Այս մեծությունների միջև գոյություն ունի կապ, որը որպես օրենք սահմանել է Գ. Օհմը 1827թ.-ին:

Անփոփոխ դիմադրության դեպքում տեղամասով անցնող հոսանքի ուժն ուղիղ համեմատական է լարմանը:

Այսինքն, որքան մեծ է U լարումը շղթայի տեղամասի ծայրերում, այնքան մեծ է նրանով անցնող I հոսանքի ուժը, և I(U) կախման գրաֆիկը իրենից ներկայացնում է ուղիղ գիծ:

Անփոփոխ լարման դեպքում հոսանքի ուժը հակադարձ համեմատական է դիմադրությանը:

Հոսանքի ուժը շղթայի տեղամասում հավասար է այդ տեղամասի լարման և նրա դիմադրության հարաբերությանը: I=U/R

Օհմի օրենքից ստացվում է, որ դիմադրության նվազման դեպքում հոսանքի ուժն աճում է, և եթե հոսանքի ուժը գերազանցի տվյալ շղթայի համար թույլատրելի արժեքը, ապա շղթային միացված բոլոր սարքերը կարող են շարքից դուրս գալ: Այդպիսի իրավիճակ առաջանում է կարճ միացման դեպքում, երբ շղթայի երկու կետորը միացվում են շատ փոքր դիմադրություն ունեցող հաղորդիչով: Կարճ միացումը կարող է հրդեհի պատճառ դառնալ:

Թեմատիկ հարցեր և խնդիրներ՝

1․Ի՞նչ աշխատանք է կատարվում, երբ 220 Վ լարման ցանցին միացված էլեկտրական լամպի պարույրով անցնում է 4 Կլ լիցք:

Երբ 220 Վ լարման ցանցին միացված էլեկտրական լամպի պարույրով անցնում է 4 կլ (կիլոջոուլ) լիցք, կարող ենք հաշվել կատարված աշխատանքը՝ օգտագործելով բանաձևը:

Աշխատանքը (A) հաշվարկվում է ըստ բանաձևի.

𝐴
=
𝑈
⋅
𝑄
A=U⋅Q

որտեղ
𝑈
U լարման արժեքն է (220 Վ), իսկ
𝑄
Q լիցքը (4 կլ = 4000 Ջ):

Նախ, փոխարկենք լիցքը ջոուլների, ապա կարող ենք մտնել բանաձևը:

𝐴
=
220

Վ
×
4000

Ջ
A=220Վ×4000Ջ

Հաշվում ենք:

𝐴
=
880000

Ջ
=
880

Կլ
A=880000Ջ=880Կլ

Ուստի, երբ 220 Վ լարման ցանցին միացված էլեկտրական լամպի պարույրով անցնում է 4 կլ լիցք, կատարված աշխատանքը 880000 ջոուլ է:

2․Ինչի՞ է հավասար լարումը էլեկտրական ջերմատաքացուցիչի վրա, եթե դրանով 40 Կլ լիցք անցնելիս կատարվում է 1600 Ջ աշխատանք:

Լարման (U) հաշվարկելու համար կարող ենք օգտագործել այն բանաձևը, որը կապում է աշխատանքը (A), լիցքը (Q) և լարման (U) արժեքը.

𝐴
=
𝑈
⋅
𝑄
A=U⋅Q

Այստեղ աշխատանքը (A) հավասար է 1600 Ջ, իսկ լիցքը (Q) պետք է փոխարկենք ջոուլների:

40 Կլ լիցքը 40000 Ջ է:

Հիմա կարող ենք վերաշարադրել բանաձևը, որպեսզի գտնենք լարման արժեքը:

𝑈
=
𝐴
𝑄
U=
Q
A

Ստեղծենք հաշվարկը.

𝑈
=
1600

Ջ
40000

Ջ
=
0.04

Վ
U=
40000Ջ
1600Ջ

=0.04Վ

Ուստի, էլեկտրական ջերմատաքացուցիչի վրա լարման արժեքը 0.04 Վ է:

3․ Փորձարարը պետք է չափի էլեկտրական լարումը ջերմատաքաչուցիչի ծայրերին: Ո՞ր դեպքում է նա ճիշտ միացրել վոլտաչափը շղթային:

Եթե վոլտաչափը միացված լինի шгղթային, ապա այն կցուցադրի սխալ արժեք, քանի որ այն չի չափի իրական լարումը սարքի վրա, այլ ցույց կտա միայն ընդհանուր հոսանքի լարումը շղթայում:

Ուստի, վոլտաչափը պետք է միացնել հետեւյալ կերպ.

Միացնել վոլտաչափը ջերմատաքացուցիչի երկու ծայրերին, որպեսզի այն չափի լարումը՝ խուսափելով շղթայի մեջ ներառելուց:

4․Որոշեք Երևանից Գորիս ձգվող 12 մմ² լայնական հատույթի մակերես ունեցող երկաթե հաղորդալարի դիմադրությունը, եթե այդ քաղաքների միջև հեռավորությունը 240 կմ է: Երկաթի տեսակարար դիմադրությունը 0.1 Օմ·մմ²/մ է:

Երկաթե հաղորդալարի դիմադրությունը (R) կարելի է հաշվարկել հետևյալ բանաձևով.

𝑅
=
𝜌
⋅
𝐿
𝐴
R=ρ⋅
A
L

որտեղ

𝑅
R — դիմադրությունը,
𝜌
ρ — նյութի տեսակարար դիմադրությունը,
𝐿
L — հաղորդալարի երկարությունը,
𝐴
A — հաղորդալարի լայնական հատույթի մակերեսը:
Տվյալները.

𝜌
=
0.1

Օմ
⋅
մմ
2
/
մ
ρ=0.1Օմ⋅մմ
2
/մ
𝐿
=
240

կմ
=
240000

մ
L=240կմ=240000մ
𝐴
=
12

մմ
2
A=12մմ
2

Հաշվում ենք դիմադրությունը.

𝑅
=
0.1
⋅
240000
12
R=0.1⋅
12
240000

Երկրորդիվենք:

𝑅
=
0.1
⋅
20000
=
2000

Օմ
R=0.1⋅20000=2000Օմ

Ուստի, Երևանի և Գորիսի միջև ձգվող 12 մմ² լայնական հատույթի մակերես ունեցող երկաթե հաղորդալարի դիմադրությունը 2000 Օմ է:

5․Ինչի՞ է հավասար 620 Օմ դիմադրություն ունեցող պարույրով անցնող հոսանքի ուժը, եթե նրա ծայրերում կիրառված լարումը 12 Վ է:

Առաջդրանք մահապատիժներ աշխարում

Աշխարհում մահապատիժներն առաջադրվում են տարբեր պետություններում, և դրանց կիրառումը տարբեր մշակույթներում ու իրավական համակարգերում ունի տարբեր հիմքեր: Այժմ մի քանի հիմնական պետություններ ու մոդելներ, որտեղ մահապատիժներ կիրառվում են:

15.երկներ որոնք մինչեւ հիմա ընդունումեն մահապատիժ

1.ԱՄՆ — Որոշ նահանգներում մահապատիժը շարունակում է կիրառվել, հատկապես նման հանցանքների համար, ինչպիսիք են սպանությունը կամ երեխաների նկատմամբ մեղադրանքները:

2.Չինաստան — Չինաստանը աշխարհում մահապատիժների ամենաբարձր թվի երկրներից մեկն է, և մահապատիժը կարող է կիրառվել բազմակի հանցանքների համար:

3.Իրան — Իրանում մահապատիժը կիրառվում է շատ տարբեր հանցանքների, այդ թվում՝ թմրանյութերի առքուվաճառքի, սպանության և այլ քրեական դեպքերի համար:

Սաուդյան Արաբիա — Այստեղ մահապատիժը սովորաբար կիրառվում է խոշոր հանցանքների համար, ներառյալ սպանությունը, գողությունը և ահաբեկչությունը:

4.Բելառուս — Միակ եվրոպական երկիրը, որտեղ մահապատիժը շարունակում է կիրառվել:

Մահապատիժների շուրջ հակասական տեսակետներ կան: Որոշ մարդիկ կարծում են, որ այն կարող է լինել հանցագործությունների կանխարգելման միջոց, մյուսները պնդում են, որ այն անարդար է և անհանդուրժելի:

5.Հնդկաստան — որոշ դեպքերում մահապատիժներ կարող են կիրառվել, սակայն շատ հազվադեպ:

6.Եգիպտոս — մահապատիժներ կիրառվում են քաղաքական և թունավոր ն համար:

7.Վիետնամ — մահապատիժներ կիրառվում են թմրամիջոցների առևտրի և սպանության համար:

8.Ինդոնեզիա — մահապատիժներ կիրառվում են թմրամիջոցների առևտրի համար:

9.Չադ — մահապատիժներ, ներառյալ քաղաքական հանցագործությունների համար:

10.Ղարաբաղի Հանրապետություն — որոշ դեպքերում կարող է կիրառվել մահապատիժ:

11.Սուդան — մահապատիժներ տարբեր հանցագործությունների համար:
Տանզանիա — որոշ դեպքերում կարող է կիրառվել մահապատիժ:

12.Օման — մահապատիժներ կիրառվում են որոշ ծանր հանցագործությունների համար:

12.Մալայզիա — թմրամիջոցների առևտրի համար:

13.Թուրքիա — որոշ դեպքերում, հիմնականում ահաբեկչության համար:

14.Եթովպիա — քաղաքական և ծանր հանցագործությունների համար:

15.Աֆղանստան — տարբեր ծանր հանցագործությունների համար:

English 9

While he was growing up, the philosopher Aristotle was his teacher. Alexander became interested in science, medicine, philosophy, and literature.While his father Philip was attending his daughter’s wedding, a young nobleman murdered him. Alexander became king of Macedonia at the age of 20.While he was fighting his enemies in the north, the Greeks in the south started a rebellion. He destroyed all their cities.He led his army against the Persian Empire through what is now Turkey. While he was staying in the ancient city of Gordium, he undid the Gordian knot. A legend said that only a future king of Asia could do this.While his army was marching through Persia, it defeated Darius, the king of Persia.He founded the city of Alexandria at the mouth of the Nile while he was visiting Egypt.While he was traveling with his army, he gave his name to many other towns.He killed his friend Clitus in a quarrel while they were having dinner.While he was attacking the city of Mali in India, he received a serious wound from an arrow.While he was attending a banquet in Babylon in 323 BC, he fell ill and died.

English9

At the moment, scientists agree that the world’s climate has become warmer over the past 50 years, but they disagree about the causes. Some believe that human activities have caused climate change. They argue that for 1,000 or 2,000 years before 1850, when records began, the temperature was more or less stable. Short warm or cold periods occurred during that time, but the climate always returned to the same level. However, since the Industrial Revolution, human beings have burned more and more fossil fuels, such as coal and oil. In 1800 the atmosphere contained around 280 parts per million of carbon dioxide (CO₂). Since then, there has been an increase of about 31%.

English9

If you play video games all the time, you won’t be a happy, healthy person.
You will get bad marks at school if you don’t stop spending so much time online.
You won’t have any real friends if you use social networking.
If you use social networking, you’ll lose your privacy.
You won’t sleep very well if you go online just before you go to bed.

1.If I had €500 to spend, I would buy new speakers.

2.If I had to give up my phone, I wouldn’t be able to go online.

3.I wouldn’t care if my friend texted someone else the whole time.

4.If I had time to blog, I would blog about music.

5.I think I would go to 1970 if I could.

1.If I get some money for my next birthday, I’ll save it.
2.If I found £1,000 in the street, I’d donate part of it and save the rest.
3.If I didn’t have any homework this evening, I’d go out with friends.
4.If the weather is nice tomorrow, I’ll go for a hike.
5.If I could drive, I’d take a road trip.
6.If my parents won the lottery, we’d travel around the world.
7.If I lived to be 150, I’d try to learn everything I can.
8.If everybody thought the same as me, the world might be more peaceful.

Ֆրենսիս Սքոթ Ֆիցջերալդ«Նամակ դստերը»

Ֆրենսիս Սքոթ Ֆիցջերալդ«Նամակ դստերը»

Սիրելի ճուտիկ. շատ լավ է, որ դու քեզ լիովին երջանիկ ես զգում, բայց դու գիտես նաև, որ ես առանձնապես չեմ հավատում երջանկությանը: Դժբախտությանը՝ նույնպես: Թե մեկը, թե մյուսը լինում են ներկայացումներում, կինոներում և գրքերում, իսկ կյանքում իրականում դա գոյություն չունի:
Ես հավատում եմ այն բանին, որ ապրում ես այնպես, որքան դրան արժանի ես (քո տաղանդով ու մարդկային հատկություններով), իսկ երբ չես անում այն, ինչ պետք է, ապա դրա համար հատուցում ես կրկնակի…
Եվ այսպես, ահա քո խենթ հոր խորհուրդները: Ինչի պետք է հասնել. աշխատիր համարձակ լինել, ողջախոհ, կարողացիր լավ աշխատել և ձիու թամբին ամուր մնալ: Եվ այսպես շարունակ:

Ինչ պետք է չանել. մի ձգտիր դուր գալ ամենքին: Անցյալի մասին մի մտածիր, ապագայի մասին՝ նույնպես: Եվ այն մասին, թե ինչ կպատահի քեզ, երբ հասունանաս: Եվ այն մասին, թե ինչ-որ մեկը քեզ ինչպես կբնորոշի: Հաջողությունների և անհաջողությունների մասին՝ նույնպես, եթե դրանք քո մեղքով չեն կատարվում: Ծնողներիդ մասին մի մտածիր, տղաների, քո հիասթափութունների մասին՝ ևս:
Ինչի մասին պետք է մտածել. Կյանքում ի՞նչ ձգտումներ ունեմ, ուրիշներից լավն եմ, թե՞ վատը` ա) ուսման մեջ, բ) մարդկանց հասկանալու և նրանց հետ հաղորդակցվելու հարցերում, գ) սեփական մարմինը տիրապետելու ընդունակության մեջ:
Սիրում եմ քեզ՝ Հայրիկ:

Կարդացե՛ք ստեղծագործությունը և կատարե՛ք ա և բ առաջադրանքները.

ա) Ներկայացրե՛ք պատմվածքի հերոսներին:

բ) Ո՞րն է պատմվածքի արժանիքը (արժանիքները): Ընտրե՛ք տարբերակներից մեկը (մի քանիսը) և հիմնավորե՛ք.

անմիջականությունը, անկեղծությունը,
սյուժեն հետաքրքիր է ,
լարված դեպքեր են նկարագրված,
հումորային է պատումը,
ստեղծագործության մեջ կարևոր գաղափար է ներկայացված,
արժանիք չունի:
Գործնական աշխատանքն

Հինավուր- ավանդությունն ասում է, թե շատ տարիներ առաջ, երբ մարդիկ մեհենական սուր-

կրակի՝ ատրուշանի առ-և ջերմեռանդ-րեն զոհեր էին մատուցում հե-անոս աստվածներին,

Հայոց աշխարհի Բզնունյաց ծովում (այսպես էր կոչվում Վանա լիճը) դեռ ոչ մի կղզի չկար: Օրերից մի օր վիշապաքաղ Վահագն աստվածն իր սիրելիի՝ չքնաղատես Աստղիկի հետ նավակով զբոսնում էր ծովի վրա: Վաղոր-յան շնկշնկան զեփյուռը քնքշ-րեն խաղում էր

պա-պաջուն ալիքների հետ: Զմայլված երկնակա-կառ ժայռերով շրջապատված ալ-ետ ծովակի

գեղեցկությամբ՝ դիցուհին ա-սոսում է, որ ծովը հանգստավայր չունի: Եվ հրավարս, բոցամորուս

Վահագնը բարձրանում է Հայկական պարի կատարները, վի-խարի ժայռաբեկորներ պոկում և

նետում ծովի ալիքների մեջ: Առաջանում են Աղթամար, Կտուց և Լիմ կղզիները: Նր-ագեղ

դիցուհին պահանջում է, որ այդ կղզիներից մեկի վրա կառուցվի աշխարհի ամենաշքեղ տաճարը՝

որպես առհավատչյա իրենց անշե- սիրո: Վահագնը գործի է դնում իր աստվածային քանքարը,

և ար-իաշող Աղթամար կղզու վրա բարձրանում է Վահեվահյան անձեռակերտ մեհյան-տաճարը:

«Գեղեցիկ է, բայց ամենագեղեցիկը չէ»,- ասում է քմահաճ դիցուհին և հեռանում՝ դեմքը խոժոռած:

Անցնում են դարեր: Վասպուրականի թագավոր Գագիկ Արծրունու կար-ադրությամբ և

Հ-չակավոր վարպետ Մանվելի գլխավորությամբ գործի են անցնում վեց հազար վարպետներ՝ անթիվ-անհամար օ-նականներով: Եվ վեց-յոթ երկար ու ձիգ տարիների ըն-ացքում վեր է

խոյանում Աղթամարի գեղաշու- տաճարը:

Տեքստում Վահագն աստվածը բնութագրվում է մի քանի հատկանիշներով. դո՛ւրս գրիր այդ բառերը և մեկնաբանի՛ր, թե ինչու է նա այդ բառերով բնութագրված:

Լեզվամտածողություն

Բառերի հոմանշային շարքը դասավորի՛ր ըստ իմաստի սաստկացման:

քանքար, ձիրք, տաղանդ, ընդունակություն, հանճար

Աշխարհագրություն 9

1.ՀՀ օգտակար հանածոների քարտեզ-նշել հետևյալ օգտակար հանածոների հանքավայրերը. ոսկի, պղինձ, մոլիբդեն, երկաթ, տուֆ, հանքային ջրեր:
2.ՀՀ գետային ցանցի քարտեզ-նշել հետևյալ գետերի անունը, երկարությունը, ակունքն ու գետաբերանը-Ախուրյան, Քասախ, Հրազդան Արփա, Որորտան, Ողջի, Փամբակ, Ձորագետ, Դեբեդ, Աղստև:
3.ՀՀ ռելիեֆի քարտեզ-նշել
ա) հետևյալ լեռնաշղթաները. Վիրահայոց, Բազումի, Փամբակի, Գուգարաց, Արեգունու, Սևանի և Արևելյան Սևանի, Վայքի, Զանգեզուրի.
բ) հետևյալ հրաբխային լեռնավահանները. Եղնախաղի, Ջավախքի, 4.Արագած, Գեղամա, Վարդենիսի, Սյունիքի:
Նշել ՀՀ լանդշաֆտները- առանձնացնելով տվյալ լանդշաֆտին բնորոշ բուսական ու կենդականական աշխարհը, կլիմայական պայմանները, հողերը, տարածման բարձրությունները: