Author: artavazdmkrtchyan

Հասարակագիտություն 10

Պատասխանիր անկեղծ՝ ընտրելով քեզ ամենահամապատասխան տարբերակը։
1 — ընդհանրապես ոչ
2 — երբեմն
3 — հաճախ
4 — գրեթե միշտ

Գրիր քո ընտրած տարբերակը յուրաքանչյուր հարցի դիմաց։

Ինքդ քեզ ճանաչելը1

  1. Ես հաճախ մտածում եմ, թե ինչն է ինձ իսկապես ուրախացնում։2
  2. Ես գիտեմ իմ ուժեղ կողմերը։3
  3. Ես կարողանում եմ ընդունել քննադատությունը առանց վիրավորվելու։1
  4. Երբ ձախողվում եմ, փորձում եմ հասկանալ՝ ինչ սովորեցի դրանից։3
  5. Երբեմն դժվարանում եմ հասկանալ՝ ինչ եմ իրականում ուզում։2

Հարաբերություններ ուրիշների հետ 8

  1. Ինձ դուր է գալիս օգնել ուրիշներին։2
  2. Ես հեշտությամբ հարմարվում եմ տարբեր մարդկանց։4
  3. Երբ ինչ-որ մեկը անհամաձայն է ինձ հետ, փորձում եմ հասկանալ նրա տեսակետը։2
  4. Երբեմն իմ կարծիքը չեմ արտահայտում, որպեսզի հակասություն չլինի։1
  5. Ես հեշտությամբ եմ ստեղծում նոր ծանոթություններ։3

Արժեքներ և մոտեցումներ 13

  1. Ինձ համար կարևոր է լինել ազնիվ, նույնիսկ եթե դա դժվար է։2
  2. Ես գնահատում եմ մարդկանց անհատականությունը, թեկուզ տարբեր լինեն ինձնից։2
  3. Ես հավատում եմ, որ ամեն մարդ ունի իր նպատակը։4
  4. Ես հեշտությամբ ոգևորվում եմ նոր գաղափարներով։2
  5. Երբեմն դժվարանում եմ որոշել՝ ինչն է իսկապես կարևոր ինձ համար։1

Հասարակագիտություն 10

  • Ուսումնասիրել էմոցիոնալ ինտելեկտի (EI) հասկացությունը։

Էմոցիոնալ ինտելեկտը մարդու ունակությունն է ճանաչելու, հասկանալու, կառավարելու և արդյունավետ օգտագործելու ինչպես սեփական, այնպես էլ ուրիշների զգացմունքները։
Այն ներառում է հույզերի գիտակցում, դրանց վերահսկում, empatia և մարդկային հարաբերությունների արդյունավետ վարում։

  • Հասկանալ, թե ինչպես EI-ն ազդում է անձնական, կրթական և սոցիալական կյանքի վրա։

Ինքնաճանաչում և ինքնավստահություն

Իմանալով իրենց ուժեղ և թույլ կողմերը՝ մարդիկ դառնում են ավելի իրատես, կայուն ու ինքնավստահ, ինչը օգնում է կյանքի կարևոր ընտրություններում։

Առողջ հարաբերություններ

Ե՛վ ընտանիքում, ե՛ւ ընկերների հետ հարաբերությունները ամուր են, քանի որ մարդը կարողանում է լսել, հասկանալ և ճիշտ արտահայտել իր զգացմունքները՝ առանց վիրավորելու։

Ավելի ճիշտ որոշումներ

Էմոցիաները ճիշտ ընկալելը նվազեցնում է սխալ, իմպուլսիվ որոշումների հավանականությունը։

  • Զարգացնել ինքնաճանաչման, հույզերի վերլուծման և հաղորդակցության կարողություններ։

Ինքնաճանաչումը, հույզերի վերլուծումը և արդյունավետ հաղորդակցությունը էմոցիոնալ ինտելեկտի հիմնական բաղադրիչներն են։ Դրանք զարգացնելը օգնում է մարդուն ավելի լավ հասկանալ իրեն, ճիշտ կառավարել իր մտքերն ու զգացմունքները և կառուցել առողջ հարաբերություններ շրջապատի հետ։

  • Սովորել՝ ինչպես բարելավել սեփական էմոցիոնալ ինտելեկտը։

Քայլեր / նախագծի կառուցվածք

  1. Ներածություն (գրավոր բաժին) Ի՞նչ է էմոցիոնալ ինտելեկտը։

Գրականություն 10

Կարդա «Մոր սիրտը» , բալլադը։

Ընտրիր պնդումներից մեկը եւ հիմնավորիր․

  1. Սերը ամենաուժեղ զգացումն է․ մարդ ամեն ինչի, առանց բացառության, ընդունակ է հանուն դրա։
  2. Զավակներ կան, որ անշնորհակալ են եւ ընդունակ են անցնելու իրենց ծնողների դիակի վրայով սեփական ցանկություններն իրականացնելու համար։

Կընտրեմ առաջին պնդումը․ «Սերը ամենաուժեղ զգացումն է․ մարդ ամեն ինչի, առանց բացառության, ընդունակ է հանուն դրա»։

Հիմնավորում․
Սերը իսկապես համարվում է մարդու կյանքի ամենաուժեղ և ամենախորը զգացումը։ Այն կարող է փոխել մարդու վարքն ու մտածելակերպը, ստիպել նրան անել այնպիսի բաներ, որոնք սովորական պայմաններում նա չէր անի։ Սերը ոչ միայն ռոմանտիկ զգացում է, այլև կարող է դրսևորվել որպես նվիրվածություն, հավատարմություն, զոհաբերություն ու ներողամտություն։ Երբ մարդ իսկապես սիրում է, նա պատրաստ է անցնել դժվարությունների միջով, զիջել, վտանգել նույնիսկ իր բարեկեցությունը՝ հանուն սիրելիի երջանկության։

Օրինակ՝ ծնողը կարող է զոհել իր հարմարավետ կյանքը երեխայի ապագայի համար, կամ մարդը կարող է վտանգել իրեն՝ փրկելու սիրելիին։ Սա ցույց է տալիս, որ սերը ոչ միայն ուժեղ է, այլև ձևավորում է մարդու էությունը, դարձնելով նրան ավելի մարդասեր և խորը։

Էկոլոգիա

Ատոմային էներգիան (կամ միջուկային էներգիան) այն էներգիան է, որը ստացվում է ատոմի միջուկում տեղի ունեցող փոփոխությունների ժամանակ։ Այս էներգիան կարող է առաջանալ երկու հիմնական եղանակով՝ ատոմի միջուկի ճեղքումից կամ միաձուլումից։

Ահա ավելի մանրամասն․

🔹 1. Ատոմի միջուկի ճեղքում (ֆիսիա)

Այս գործընթացում ծանր տարրերի՝ օրինակ ուրանիումի (U-235) կամ պլուտոնիումի (Pu-239) միջուկը բաժանվում է երկու ավելի թեթև միջուկների։ Այդ պահին ազատվում է հսկայական քանակությամբ ջերմություն և էներգիա։
Այս էներգիան է օգտագործվում ատոմային էլեկտրակայաններում, որտեղ ջերմությունը փոխարկվում է էլեկտրականության։

Օրինակ.

Ուրանիումի մեկ գրամի ճեղքումից ստացվող էներգիան գրեթե հավասար է մի քանի տոննա ածխի այրումից ստացվող էներգիային։

🔹 2. Ատոմների միաձուլում (ֆյուզիա)

Սա այն գործընթացն է, երբ երկու թեթև միջուկ միավորվում է՝ առաջացնելով ավելի ծանր միջուկ և ազատելով հսկայական էներգիա։
Այս գործընթացն է տեղի ունենում Արևի և աստղերի ներսում՝ հիմնականում ջրածնի իզոտոպների միաձուլմամբ։
Մարդկությունը փորձում է ֆյուզիան կիրառել էներգիայի աղբյուրի տեսքով, բայց այն դեռ փորձնական փուլում է։

🔹 3. Առավելություններ

  • Չի արտանետում մեծ քանակությամբ ածխաթթու գազ (բացառությամբ վառելիքի պատրաստման փուլերի)։
  • Մի փոքր քանակությամբ վառելիքից կարելի է ստանալ հսկայական էներգիա։
  • Ապահովում է կայուն և անընդհատ էներգիա (ոչ կախված եղանակից, ինչպես արևային կամ քամու էներգիան)։

🔹 4. Թերություններ

  • Միջուկային վթարների վտանգ (օր.՝ Չեռնոբիլ, Ֆուկուշիմա)։
  • Ռադիոակտիվ թափոնների պահպանումը դժվար և վտանգավոր գործընթաց է։
  • Միջուկային էներգիան կարող է նաև օգտագործվել ռազմական նպատակներով՝ ատոմային զենքերի արտադրության համար։

🔹 5. Օգտագործման ոլորտներ

  • Էլեկտրաէներգիայի արտադրություն
  • Բժշկություն (ռադիոիզոտոպներով բուժումներ և ախտորոշում)
  • Տիեզերական հետազոտություններ (միջուկային շարժիչներ)
  • Գիտական հետազոտություններ

English10

1a Work with a partner and look at the photos. Do you know the names of these objects?

a. light bulb
b. air freshener (plug-in air freshener)
c. matches
d. candles
e. headphones
f. voice recorder

b.When you want to talk about an object, but you don’t know its name in English, what can you do?

Explain what it’s used for

It’s something you use to…
Example: It’s something you use to listen to music.

2. Describe what it looks like

It looks like a …
It’s long and thin / small and round…
Example: It looks like a pen, but it’s shorter.

3. Say you’ve forgotten the word

I’ve forgotten the word in English.
What’s it called in English?

4. Check understanding

Do you know what I mean?
Exactly! That’s what I’m looking for.

2 5.5 Listen to three conversations in shops. Which of the objects in exercise la does each person want to buy?

The first person wants to buy matches (c).
The second person wants to buy candles (d).
The third person wants to buy a light bulb (a).

Answer:
1 – c (matches)
2 – d (candles)
3 – a (light bulb)

4 Turn to the audioscript on page 160 and practise the conversations.

Read the dialogues aloud.

Practise them with a partner — one person is the shop assistant, the other is the customer.

Focus on pronunciation, intonation, and polite requests (like “Could I have…?”, “Do you have…?”, etc.).

5.Work with a partner. Use the expressions in the Language for speaking box to describe the other objects in exercise la.

It’s something you use to…

It’s a kind of…

It looks like…

You plug it in / You use it when…

Here are example answers you could say:

b. Air freshener

It’s something you plug into the wall.
It makes the room smell nice.

e. Headphones

They’re things you use to listen to music.
You wear them on your ears.

f. Voice recorder

It’s a small device you use to record sound or someone speaking.
It looks a bit like a small phone.

English 10

4)

5)

5a. Work in groups. Take turns to ask and answer the questions. (Sample answers)

  1. Which sites do you enjoy using?
    → I enjoy using Instagram and TikTok because I like watching creative videos and sharing photos.
    Are there any sites you would like to try?
    → I’d like to try LinkedIn to connect with professionals.
  2. Can you imagine spending a week without social media?
    → It would be difficult, but maybe relaxing. I could spend more time outdoors or reading.
  3. Do you know anyone who keeps checking their social media, even during mealtimes? Does this bother you?
    → Yes, my friend always checks their phone during lunch. It’s a bit annoying because we can’t talk properly.
  4. Is it easy for other people to find information about you online?
    → Yes, because I use my real name on some social media profiles.
  5. Is it easy for you to find your own information online?
    → Yes, I can find my profiles and some old posts easily.