Աուռեալիզմը (ֆրանս.՝ surréalisme, նշանակում է «գերհայեցողություն») արվեստի, գրականության և մշակույթի մի շարժում է, որը ձևավորվել է 20-րդ դարի սկզբին՝ հատկապես 1920-ական թվականներին։ Այն նպատակ ուներ դուրս գալ ռացիոնալ մտածողության սահմաններից և ուսումնասիրել ենթագիտակցական աշխարհը՝ օգտագործելով երազներ, հուզական վիճակներ և ազատ ասոցիացիաներ։
Ենթագիտակցության բացահայտում՝ ներշնչված Զիգմունդ Ֆրեյդի հոգեվերլուծական տեսություններից։
Ավտոմատ գրություն (écriture automatique)՝ գրել առանց մտածելու՝ ուղիղ ենթագիտակցությունից։
Երազների և հալյուցինացիաների պատկերներ՝ որպես ճշմարիտ զգացումների արտահայտություն։
Իրար չպատկանող տարրերի համադրություն՝ ստեղծելով անսովոր, նույնիսկ շոկային պատկերներ։
Օրինակներ
Անդրե Բրետոնը (André Breton)
Նա էր սյուռեալիզմի հիմնադիրն ու տեսաբաններից գլխավոր դեմքը։
1924 թվականին Անդրե Բրետոնը հրատարակեց «Սյուռեալիզմի մանիֆեստը» (Manifeste du surréalisme), որն էլ համարվում է շարժման պաշտոնական մեկնարկը։
Նա սյուռեալիզմը բնութագրեց որպես «մաքուր հոգեկան ավտոմատիզմ»՝ ազատ մտածողություն առանց բանականության վերահսկողության կամ էթիկայի ազդեցության։
Արտավազդ Մկրտչյան 10 դասարան 