Գինե գործունեությունը (գինեգործությունը) խաղողի մշակման և գինու արտադրության գործընթացն է։ Այն հնագույն զբաղմունքներից է և կարևոր տեղ ունի հատկապես այն երկրներում, որտեղ զարգացած է խաղողագործությունը՝ ինչպիսին է Հայաստանը։
Գինե գործունեության փուլերը
- Խաղողի աճեցում և խնամք
- Խաղողը ընտրվում է ըստ գինու տեսակի (սպիտակ, կարմիր, քաղցր և այլն)։
- Կարևոր է հողի որակը, կլիման, վազի ձևավորումը և հիվանդությունների դեմ պայքարը։
- Հավաք և մշակում
- Խաղողը հավաքում են հասունացման լավագույն փուլում։
- Այնուհետև անցնում է զտման և ճզմման գործընթացներ՝ պտղահյութը առանձնացնելու համար։
- Խմորման գործընթաց
- Պտղահյութին ավելացվում են խմորիչներ (կամ օգտագործվում են բնական)՝ շաքարը վերածելու ալկոհոլի։
- Սպիտակ գինիներն ու կարմիր գինիներն ունեն տարբեր խմորման տեխնոլոգիաներ։
- Հնեցում
- Գինին պահվում է տակառներում կամ մետաղական տարաներում՝ հատուկ պայմաններում, որպեսզի հասունանա և զարգանա համը։
- Ֆիլտրացում և լցոնում շշերի մեջ
- Գինին զտում են նստվածքից և լցնում շշերի մեջ՝ վաճառքի կամ պահպանման համար։
Գինեգործություն Հայաստանում
Հայաստանը համարվում է գինեգործության հնագույն կենտրոններից մեկը։ Արենիի քարանձավում հայտնաբերված են աշխարհի ամենահին գինեգործարանի հետքեր (մոտ 6100 տարեկան)։ Հայկական գինին առանձնանում է յուրահատուկ համով և բնականությամբ։
Հայտնի հայկական գինու տեսակներ՝
- Արենի – կարմիր, դասական հայկական գինի
- Խնդողնի – կարմիր խաղողից պատրաստվող նուրբ գինի
- Վոսքեհատ, Գառան դմակ – սպիտակ գինիների սորտեր
Գինեգործությունը այսօր համարվում է ոչ միայն գյուղատնտեսական, այլև մշակութային և զբոսաշրջային կարևոր ճյուղ։
Ցանկանու՞մ ես, որ գրեմ նաև գինու տեսակների կամ արտադրության տեխնոլոգիաների մասին։
Արտավազդ Մկրտչյան 10 դասարան 